Yaklaşık iki yıldır çeşitli raporlar ve dosyalarla hurda teşviği için hükümetin kapısını çalan Türk otomotiv sektörü ise hala beklemede...
Kriz döneminde otomobil ve ticari araç üretiminin aksamaması, daha güvenli ve çevreci araçların yollara çıkması için istenilen hurda teşviği konusunda halen bir gelişme yok. 20 yaş ve üzeri araçlara 2003 Mart’ta başlayıp 2004 Mayıs’ta biten dönemde hurda teşviği verildiğini hatırlatan Otomotiv Distribütörleri Derneği Başkanı İbrahim Aybar, “O dönemde yaklaşık 322 bin araç hurdaya ayrıldı. Bunların minimum 200 bin adeti de araçlarını yenileriyle değiştirdi. Biz hurda indiriminin yeniden çıkması için hükümetle görüşüyoruz. Hesaplarımıza göre Türkiye’de 16 yaş ve üzeri 3.5 milyondan fazla araç var. Bu araçlara teşvik verilirse otomobil pazarında yılda minimum 200 bin adet hurdadan dolayı ek satış olur. Ayrıca yoldaki araçlar yenilenerek çevreci adım atılmış olur. Hurda teşviğinin 16 yaş ve üzerinde çıkartılması durumunda bu 3 milyon araç trafikten çekileceğinden havaya verilen karbondioksit oranı da yüzde 8.3 gerileyecek. Vergi gelirleri ise 2010′dan itibaren yılda yüzde 20 artacak” açıklamasını yaptı.
Her şey hazır yasa bekliyoruz
“Hurda teşviği”nin halen çıkmamasının en önemli sebebinin “Ömrünü Tamamlamış Araçların Kontrolü Yönetmeliği”nin tam olarak devreye girmemesi olduğunu kaydeden Aybar şunları kaydetti: “Ankara’da görüştüğümüz bürokratlar ve yetkililer de hurda teşviği konusunda olumlu görüş bildiriyor. Ancak hurda teşviği çıkarsa hurdaya çıkacak araçların ne yapılacağı konusunda formülün devreye girmesi gerekiyor. Hurda araçlara teşvik verilecekse çevreye uygun bertaraf edilmesi de gerek. Bu konuda yasa taslağı tamamlanmış durumda. Yani her şey hazır. Ancak bunun ivedilikle devreye girmesi ardından da atık tesislerinin kurulması gerek. Gerekli düzenlemelerin yapılmasının ardından bizde de hurda desteğinin geleceğine inanıyoruz. Bu işin yıl sonuna gelmeden biteceği inancımızı koruyoruz.”
Türkiye’de halen 30 yaş ve üzeri ağır vasıtalara kilo başı uygulanan hurda destek uygulaması sürüyor. Ancak Ulaştırma Bakanlığı’nın, Maliye Bakanlığı’nın çıkardığı vergi affı ile devreye koyduğu yaklaşık 5 bin TL’lik destekten son derece az sayıda kamyon yararlandı. Çünkü Türkiye’de 30 yaş ve üzeri ağır vasıta parkı faaliyet göstermiyor. Otomotiv sektör yetkilileri 30 yaşın 15 yaşa çekilmesi için hükümete teklif götürdü ancak bir sonuç alamadı.
Teşvikle bu yıl Avrupa’da
800 binden fazla araç satılacak
Avrupa ülkeleri de daha krizin hissedilmeye başlandığı 2008 yılı sonlarında otomotiv sektörüne hurda teşviği dahil Ar-Ge, yatırım ve çevreci araca vergi indirimi gibi uygulamalara başladı. Fransa, Almanya, İtalya gibi AB ülkeleri bu yıl başından itibaren 1.3 milyar euroyu geçen hurda indirimlerini devreye soktu. Almanya 9 yaş ve üzeri otomobilini değiştirmek isteyenlere 2 bin 500 euro destek verirken, Lüksemburg 10 yaş ve üzerine bin 500 euro, Slovakya bin euro gibi indirimlerde bulundu. İspanya 15 yaş ve üzerine hurda desteği verirken yılbaşlarında yüzde 40′ların üzerinde olan satış düşüşünü yılın ortasında yüzde 20′lere kadar çekti. Avrupa Otomotiv Üreticiler Derneği’nin öngörüsüne göre Avrupa’da ülkelerin verdiği hurda teşvikleriyle 2009 sonuna kadar 800 bin adetin üzerinde aracın satılması öngörülüyor.
Bizde yaşlı araç özendiriliyor
Ülkemizde otombil parkının ortalama yaşının 23 yıl dolayında olduğunu söyleyen Otomotiv Sanayi Derneği Başkanı Prof.Dr.Tezer bunun ekonomiklik ve çevrecilikten uzak olduğunu söyledi. Tezer şunları kaydetti: “Hurda araç konusunda mevzuatın bir an önce yürürlüğe girerek hurda araçların bertaraf edilmesi ve ekonomiye kazandırılması yanında parkın yenilenmesi ile üretime destek verilmesi sağlanabilir. Eski araç kullanımını özendiren vergi sisteminin mutlaka değiştirilmesi gerekli bulunuyor.. Halen yürürlükte olan sistemde araç satın almada yüksek vergi hadleri uygulanıyor. Aracın kullanım ömründe yıllık olarak ödenen ve genel olarak “Yol Vergisi” olarak alınan vergi ise ülkemizde Motorlu Taşıtlar Vergisi adı altında aracın yaşı arttıkça azalan ve 16 yaşından sonra da yeni araca göre yüzde 75- 80 daha az bir oranda uygulanıyor. Diğer deyişle yeni araç alımı yüksek vergi ile sınırlandırılırken, eski aracı kullanımı da yaşına göre azalan yıllık vergi ile dolaylı olarak özendiriliyor. Bunun da hurda araç desteğiyle birlikte değiştirilmesi gerek.
Kaynak: Referans Gazetesi